مشاهده مشاوران

خلاصه: میوزیت (Myositis) به معنی التهاب عضلات اسکلتی است که در سگ ها به دو فرم اصلی دیده میشود: میوزیت عضلات جونده (Masticatory Muscle Myositis - MMM) که یک بیماری خودایمنی اختصاصی عضلات تمپورالیس و ماستر است و باعث تورم دردناک یا آتروفی این عضلات و ناتوانی در باز کردن دهان (Trismus) میشود، و پلی میوزیت (Polymyositis) که یک التهاب عمومی عضلات اندام ها همراه با ضعف، لنگش و عدم تحمل فعالیت است. MMM در نژادهای ژرمن شپرد، گلدن رتریور، دوبرمن و کاوالیر کینگ چارلز شایع تر است. تشخیص بر اساس آزمایش CK (کراتین کیناز بالا)، تست آنتی بادی علیه فیبرهای عضلانی نوع ۲M (تست ۲M Antibody)، الکترومیوگرافی (EMG) و بیوپسی عضله انجام میشود. درمان اصلی: کورتیکواستروئیدها (پردنیزولون) با پاسخ عالی در MMM. تشخیص و درمان زودهنگام از فیبروز و آتروفی دائمی عضلات جلوگیری میکند. در این مقاله از پت منتور، همه چیز را تخصصی بررسی میکنیم.

سگ ۴ ساله تون از نژاد گلدن رتریور، این چند روزه یهویی صورتش ورم کرده، عضلات گونه و شقیقه هاش برجسته و دردناک شدن، نمیتونه دهنش رو باز کنه (حتی برای غذا خوردن یا خمیازه کشیدن)، و بی اشتها شده. دهنش قفل شده (Trismus) و فقط چند میلیمتر میتونه بازش کنه. میبرینش دامپزشکی، دامپزشک میگه: "احتمالا میوزیت عضلات جونده (Masticatory Muscle Myositis - MMM) داره — باید تست ۲M Antibody انجام بدیم." میوزیت عضلات جونده (MMM) یک بیماری التهابی خودایمنی است که در آن سیستم ایمنی بدن بطور اختصاصی به فیبرهای عضلانی نوع ۲M (که فقط در عضلات جونده یعنی تمپورالیس، ماستر و پتریگوئید وجود دارند) حمله میکند. این فیبرهای ۲M از نظر بیوشیمیایی و ایمونولوژیک با فیبرهای عضلات اسکلتی اندام ها (نوع ۱ و ۲) تفاوت دارند و به همین دلیل، MMM فقط عضلات صورت و فک را درگیر میکند. MMM یکی از شایع ترین میوپاتی های التهابی در سگ هاست و در نژادهای ژرمن شپرد، گلدن رتریور، دوبرمن پینچر، کاوالیر کینگ چارلز، و رتریورها دیده میشود. فرم حاد: تورم دردناک و قرینه عضلات تمپورالیس (شقیقه) و ماستر (گونه) همراه با Trismus (قفل شدن فک). فرم مزمن: آتروفی (تحلیل رفتن) شدید عضلات جونده که باعث فرو رفتگی شقیقه ها و برجسته شدن استخوان های جمجمه میشود. تشخیص زودهنگام و درمان با کورتیکواستروئیدها (پردنیزولون) بسیار موثر است و از فیبروز و آتروفی دائمی عضلات جلوگیری میکند. در مقابل، پلی میوزیت (Polymyositis) یک التهاب عمومی عضلات اسکلتی بدن است که باعث ضعف، لنگش و عدم تحمل فعالیت میشود و در نژادهای نیوفاندلند، باکسر و رتریورها دیده میشود. بیاین این بیماری ها را عمیق بررسی کنیم.

پاتوفیزیولوژی MMM

فیبرهای عضلانی نوع ۲M و اتوآنتی بادی ها

• عضلات اسکلتی پستانداران دارای انواع مختلف فیبرهای عضلانی هستند: نوع ۱ (اکسیداتیو، کند انقباض، مقاوم به خستگی)، نوع ۲ (گلیکولیتیک، سریع انقباض، خسته شونده)، و نوع ۲M (Masticatory) که یک واریانت منحصر به فرد از نوع ۲ است و فقط در عضلات جونده (تمپورالیس، ماستر، پتریگوئید) وجود دارد. این فیبرهای ۲M دارای ایزوفرم خاصی از میوزین (Myosin Heavy Chain - MHC) هستند که در هیچ عضله دیگری یافت نمیشود. در MMM، سیستم ایمنی (لنفوسیت های T و B) این میوزین ۲M را بعنوان آنتی ژن خارجی شناسایی کرده و علیه آن آنتی بادی (Anti-2M Antibody) تولید میکند. این آنتی بادی ها به فیبرهای ۲M حمله کرده و باعث نکروز (مرگ سلولی)، فاگوسیتوز (بلعیده شدن توسط ماکروفاژها)، و التهاب لنفوسیتی میشوند. در فاز حاد، عضلات متورم، دردناک و ملتهب هستند. در فاز مزمن (در صورت عدم درمان)، فیبرهای عضلانی تخریب شده و با بافت همبند فیبروزی و چربی جایگزین میشوند که نتیجه آن آتروفی دائمی، غیرقابل برگشت و فیبروز عضلات جونده است.

تفاوت MMM با پلی میوزیت (Polymyositis)

• MMM فقط عضلات جونده را درگیر میکند (Trismus علامت کلیدی). پلی میوزیت عضلات اندام ها، مری (مگاازوفاگوس و برگشت غذا) و تنفس را درگیر میکند. در MMM، تست ۲M Antibody مثبت است. در پلی میوزیت، تست ANA (آنتی بادی ضد هسته) ممکن است مثبت باشد. MMM معمولا به پردنیزولون به تنهایی پاسخ عالی میدهد. پلی میوزیت ممکن است نیاز به داروهای سرکوبگر ایمنی قوی تر (آزاتیوپرین، مایکوفنولات، سیکلوسپورین) داشته باشد.

علائم بالینی MMM

فاز حاد

• تورم قرینه و دردناک عضلات تمپورالیس (شقیقه) و ماستر (گونه).
• Trismus (قفل شدن فک): علامت کلیدی! سگ نمیتواند دهانش را بیش از ۱-۲ سانتیمتر باز کند. غذا خوردن، آب خوردن، خمیازه کشیدن و نفس نفس زدن مختل میشود.
• تب، بی حالی، بی اشتهایی (به دلیل درد موقع جویدن).
• اگزوفتالموس (بیرون زدگی چشم ها): به دلیل تورم عضلات پشت کره چشم.

فاز مزمن

• آتروفی شدید عضلات تمپورالیس و ماستر. استخوان های جمجمه (Zygomatic Arch، Sagittal Crest) برجسته میشوند.
• فیبروز عضلات: توانایی باز کردن دهان ممکن است برای همیشه محدود بماند.

تشخیص

• تست ۲M Antibody (ELISA): استاندارد طلایی تشخیص MMM. حساسیت ۸۵-۹۰ درصد و اختصاصیت ۱۰۰ درصد. آنتی بادی های ضد فیبر ۲M در سرم شناسایی میشوند.
• CK (کراتین کیناز): آنزیم عضلانی که در فاز حاد MMM بشدت بالا میرود (مقادیر بالای ۱۰,۰۰۰-۵۰,۰۰۰ IU/L). در فاز مزمن ممکن است نرمال باشد.
• بیوپسی عضله تمپورالیس یا ماستر: انفیلتراسیون لنفوسیتی-پلاسماسیتیک، نکروز فیبرهای ۲M، فاگوسیتوز. در فاز مزمن: فیبروز و جایگزینی با چربی.

درمان

۱. پردنیزولون (Prednisolone) - درمان انتخابی

• دوز: ۱-۲ mg/kg/day خوراکی شروع، سپس کاهش تدریجی (Taper) بر اساس پاسخ بالینی. پاسخ به درمان در MMM معمولا فوق العاده و سریع است: Trismus ظرف ۴۸-۷۲ ساعت بهبود میابد، تورم عضلات ظرف ۱-۲ هفته کاهش میابد. درمان باید حداقل ۴-۶ ماه ادامه یابد و سپس با احتیاط کاهش یابد. قطع زودهنگام = عود قطعی.

۲. داروهای جایگزین در موارد مقاوم

• آزاتیوپرین (Azathioprine)، مایکوفنولات (Mycophenolate)، سیکلوسپورین (Cyclosporine).

مطالب مرتبط

• علت عق زدن و خفگی در سگ و گربه
• میاستنی گراویس در سگ و گربه
• علت آرتروز و مشکلات مفصلی
• علت تشنج در سگ و گربه
• علت کم خونی و رنگ پریدگی لثه

سوالات متداول

🐾 نیاز به مشاوره دامپزشکی داری؟

همین حالا مشاوره بگیر